هدیه رئیسجمهوری به سمنان؛ محتاج عزم عمومی
طرح انتقال آب دریای خزر به سمنان مطالبه و خواست عمومی اقشار مختلف سمنان بوده و هدیه رئیسجمهوری به سمنان محتاج عزم عمومی است.
به گزارش خبرگزاری فارس از سمنان، «آب مایه حیات»، این واقعیتی است که این روزها به تهدید بزرگی برای سمنان تبدیل شده است.استفاده بیرویه و نادرست منابع آب زیرزمینی در سمنان، خطر بیآبی را به بحرانی جدی برای این استان کویری تبدیل کرده؛ خطری که زنگ آن مدتی است در استان به صدا درآمده و دولتمردان و مسئولان را به تکاپو واداشته است.برای رفع مشکل کمآبی تاکنون پیشنهادها و طرحهای مختلفی ارائه شده است که احداث سد چاشم، اختصاص بخشی از سهم آب سد نمرود و خط انتقال آب از چشمه روزیه ازجمله این پیشنهادها و طرحهاست؛ اما مهمترین و بزرگترین پیشنهاد و طرح در این خصوص مربوط به انتقال آب دریای خزر به منطقه فلات مرکزی کشور است.طرح انتقال آب از دریای خزر به استان سمنان یکی از طرحهای مطرح شده در زمینه حل مشکل آب این منطقه است که از همان ابتدای مطرح شدن با واکنشهای مختلفی روبهرو شد.این طرح در سال 88 به تصویب رسید و مطالعات نخست آن در سال 91 آغاز شد و تا مرحله ابتدایی طرح نیز پیش رفت.کلنگ انتقال در زمان دولت احمدینژاد به زمین زده شد؛ اما با توجه به مخالفتها و مقاومتهای موجود در کشور مقابل اجرای طرح که از حوزههای مختلف نظیر منتقدان حامی محیطزیست و مخالفت برخی نمایندگان مجلس شورای اسلامی روبهرو شد، با فراز و نشیب بسیاری مواجه بود.با نگاهی به تاریخچه این طرح میتوانیم ردپای آن را در طول زمان بهخوبی بیابیم؛ پروژه عظیم انتقال آب به کویر مرکزی ایران توسط بسیاری از رؤسای جمهور ادوار گذشته نیز مطرح بوده است.
با این حال، این طرح امروز با تغییراتی نسبت به گذشته روبهرو شده است؛ به طوری که هدف از این انتقال تنها حجم کوچکی از آب دریا را شامل میشود که پس از شیرین شدن برای مصرف شرب و صنعت جابهجا خواهد شد؛ در حالی که پیشینیان به دنبال جابهجایی آب شور و در حجم زیاد بودندکلیات طرح انتقال آب دریای خزربراساس مطالعات و تصمیمگیریهای اولیه، در طرح انتقال آب دریای خزر سالانه 200 میلیون مترمکعب آب از دریای خزر به سمنان از طریق خط انتقال 184 کیلومتری با قطر اسمی یک هزار و 400 میلیمتر یا 56 اینچ منتقل میشود.انتقال آب در این طرح توسط هشت ایستگاه پمپاژ انجام شده و منبع انرژی سه نیروگاه برقآبی به ظرفیت 56 مگاوات را نیز در مسیر تأمین میکند.براساس مطالعات انجام گرفته، قرار است آب در جنوب البرز از ارتفاع 2 هزار و 300 متر منتقل شده و در ارتفاع یک هزار و 100 تا یک هزار و 300 متر برای مصرف شرب و صنعت پیشبینی شود.طرح انتقال آب دریای خزر با توجه به برخی انتقادات و مخالفتها بهویژه از سوی سازمان محیطزیست، از شهریورماه سال 92 به دستور حسن روحانی متوقف و ادامه طرح مشروط به انجام مطالعات تکمیلی شد و تاکنون اجرایی نشده است.کلید مجدد طرح انتقال آب دریای خزرمحمدرضا خباز، استاندار سمنان نیز در جلسات مختلف از لزوم اجرای این طرح سخن گفته و بهشدت پیگیر موضوع است.
با این حال، وی سازمان محیطزیست را بهعنوان مهمترین مخالف پیش روی این طرح معرفی میکند و میگوید: محیطزیست دو ایراد مقابل اجرای طرح مطرح میکند؛ نخست موضوع پساب ناشی از شیرین کردن آب دریا و برگشت آن به دریای خزر که موجب شوری بیشتر آب میشود و ایراد دوم به قطع درختان جنگلهای موجود در مسیر انتقال گرفته شده استخباز در پاسخ به این ایرادات گفت: مطالعات همکاران ما در استانداری سمنان با فناوریهای جدیدی خبر میدهد که امکان جمعآوری املاح از پساب بهصورت خشک امکانپذیر است. به این ترتیب، پسابی به دریا برگشت نمیشود تا موجبات شوری و آسیب زدن به دریا را فراهم کند. ما تعهد دادیم تا در مورد جنگل و درختان موجود در مسیر هم اول درختی قطع نکنیم، دوم به ازای هر اصله درخت احتمالی قطع شده، پنج درخت جدید در همان محدوده بکاریم.سخنان مسئول پیگیری طرح انتقال آب خزر به سمنانبراساس اعلام مسئول پیگیری طرح انتقال آب دریای خزر به استان سمنان، برای خط انتقال آب قرار است از مسیر لولههای انتقال نفت استفاده شود.این انتقال در مسیری که پیش از این برای خط انتقال نفت نکا به پالایشگاه شهرری حفر شده است، انجام میشود.با توجه به وجود خط لوله نفت در زیر زمین و آزادسازی مسیری به عرض 20 متر به این منظور، طرح مشکلات تملک زمین نداشته و بهراحتی قابل اجراست و لولهگذاری در کنار لولههای نفت انجام میشود و از سوی دیگر به دلیل استفاده از این خط هیچگونه قطع درخت یا تخریب جنگلی انجام نمیشود.
احمد ربیعی در جلسهای که در شهرداری سمنان و در جمع اعضای بنیاد همیاری مردم در توسعه آموزش عالی و عمران سمنان برگزار شد، همچنین از رفع مشکلات زیستمحیطی طرح خبر داد و گفت: مشکلات زیستمحیطی که پیش از این از سوی محیطزیست مطرح شده بود، با تغییر دستگاههای تصفیه آب مرتفع میشودوی میگوید: بر اساس مطالعات انجامشده، این دستگاهها پسابی را به دریایی خزر پس نمیدهند که باعث بالا رفتن میزان شوری دریا شود؛ بلکه خروجی این دستگاهها بهصورت پسماند خشک است که در صنایع دیگر بهصورت مواد اولیه مورد استفاده قرار میگیرد که میتواند حتی در توجیه اقتصادی و درآمدزایی برای کشور نیز تأثیر داشته باشد.بحران خشکسالی کاملاً جدی استکاهش بارندگی و پایین رفتن سطح آبهای زیرزمینی در کنار گرم شدن زمین خبر از آغاز دوره خشکسالی در کشور دارد؛ موضوعی که کمبود آب را به بحرانی جدی در منطقه بدل کرده است. این موضوع در اظهارات مقامات و مسئولان بارها و بارها مورد تأکید قرار گرفته است؛ به طوری که محمد وکیلی، استاندار پیشین سمنان در سخنانی در مردادماه سال گذشته گفته بود: «بارشها در سنوات گذشته خوب بوده است، ولی به دلیل تشنگی خاک، به تغذیه منابع آبی استان سمنان منجر نشده است. با وجود افزایش حدود 20 درصدی بارشها در این استان از اسفند سال 93 تاکنون، استان سمنان در بحران خشکسالی به سر میبرد.اگر وضع به همین حالت باشد در مورد تأمین آب شرب در استان سمنان بهویژه در تابستان به مشکل برمیخوریم.
مسئولان کشور باید توجه ویژهای به استان سمنان در برنامههای مقابله با خشکسالی داشته باشنداستان سمنان در وضع خشکسالی شدید قرار دارد و از نظر کمبود آب، نیز در وضعیت بحرانی است.»اقدامات حمایتی برای اجرای طرحدر این میان، آنچه مسلم است اینکه برای ادامه حیات در این منطقه از کشور و اهمیت موضوع تأمین آب در فلات مرکزی کشور بهویژه سمنان اجرای طرح انتقال آب خزر میتواند راهگشا باشد.با توجه به سفر قریبالوقوع رئیسجمهور و هیأت دولت به استان سمنان در روز سهشنبه هفته جاری، فرصت مغتنمی برای نهایی شدن این طرح فراهم شده تا اجرای طرح از حیطه مطالعه به فاز اجرایی وارد شود.اقدامی که با توجه به اهمیت موضوع ضروری و لازمالاجراست؛ در این میان، حمایت مسئولان و مدیران میتواند در تسریع اجرای طرح تأثیرگذار باشد.موضوعی که در چند روز بنا به تأکید محمدرضا خباز، استاندار سمنان بهخوبی درک و توسط صاحبنظران و علمای تأثیرگذار در تریبونهای مختلف تأکید و مطرح شده است.حمایت علما و ائمه جمعه از طرح انتقال آب دریای خزرنماینده ولیفقیه در استان و امام جمعه سمنان نیز در بخشی از سخنان خود در خطبههای نماز جمعه این هفته سمنان با اشاره به سفر رئیسجمهور به استان، خواستار رفع نیازهای اساسی استان سمنان در این سفر شد و گفت: دولت باید به خواستههای مردم در این سفر توجه کند و مشکلات اساسی استان نظیر مشکل آب برطرف شود.
امام جمعه میامی نیز با اشاره به سفر و اجرای طرح انتقال آب در سمنان گفت: تصویب طرح انتقال آب دریای خزر به استان سمنان خواست مردم از دولت است و از رئیسجمهوری میخواهیم برای انتقال آب دریای خزر به استان سمنان تلاش کندامام جمعه مهدیشهر نیز در سخنان خود در نماز جمعه این شهر موضوع انتقال آب دریای خزر را بهعنوان مطالبه اصلی ائمه جمعه استان مطرح کرد و گفت: از رئیسجمهوری، اجرای این طرح را به جد خواستاریم و به دنبال تحقق آن هستیم.حمایت قاطع پدر علم کویرشناسی ایراناز طرف دیگر، پدر علم کویرشناسی ایران به دفاع تمامقد از اجرای طرح انتقال آب دریای خزر به استان سمنان بهعنوان یکی از معقولترین و مقرون بهصرفهترین پروژههای انتقال آب در ایران پرداخت و گفت: این طرح در مقایسه با طرح انتقال آب خلیج فارس به برخی از مناطق جنوبی کشور بسیار کمهزینهتر و از حیث مسافت نیز بسیار معقولتر است؛ نباید به این طرح به چشم تعصبات قومی منطقهای نگاه کرد بلکه این یک طرح فرامنطقهای و ملی محسوب میشود.پرفسور پرویز کردوانی همچنین در پاسخ به منتقدانی که مشکلات زیستمحیطی ناشی از اجرای آن را دستاویز مخالفت با طرح کردهاند، نیز اینگونه گفت: بعضی کارشناسان محیطزیست به موضوع شور شدن دریا درنتیجه برداشت آب اشاره میکنند که این نظری اشتباه است؛ چراکه باید به این افراد یادآوری کرد که 80 درصد آبی که به خزر میریزد، شیرین است؛ بنابراین موضوع مرگومیر آبزیان دریای خزر ناشی از شور شدن آب به هیچ عنوان درست نیست.
وی میگوید: آب دریا را بهراحتی میتوان با شیوههای بیولوژیک نظیر کاشت گیاهی تا حدودی شیرین و برای مصارف کشاورزی هم قابل مصرف کرد و این نشان میدهد که شوری این آب نسبت به آب خلیج فارس خیلی کمتر است؛ از طرف دیگر، اینکه نمک حاصل از تصفیه آب خزر ارزش بسیار زیادی دارد و نباید دفن شودپدر علم کویرشناسی ایران حتی پا را از این حرفها فراتر گذاشته و خطاب به سازمان محیطزیست کشور و مسئولان این سازمان با قاطعیت گفت: محیطزیست باید لجبازیها را کنار بگذارد، باید بپذیریم طرح انتقال آب دریای خزر به استان سمنان مشکل جدی زیستمحیطی به دنبال ندارد و اجرای آن کاملاً عاقلانه و ممکن است.وظیفه مردم و اقشار عمومی جامعهدر چنین شرایطی و با توجه به جمیع موارد ذکر شده، به نظر میرسد طرح موضوع تأمین آب استان از خواستها و مطالبات اصلی مردم و مسئولان محسوب میشود.با این حال، باید توجه داشت طرح موضوع با مسکنهایی نظیر کلنگزنی سد چاشم، تکمیل انتقال آب چشمه روزیه و یا آب نمرود تحتالشعاع قرار نگیرد.بر این اساس، طرح موضوع انتقال آب دریای خزر بهعنوان یک مطالبه اصلی و مهم مردم در مذاکرات پیش از سفر و همچنین در طول زمان سفر بهصورت مدام مطرح و حمایت شود.این موضوع در جلسه مشترک شهردار و اعضای بنیاد مشارکتهای مردمی در توسعه آموزش عالی و عمران سمنان مطرح و به بحث گذاشته شد که خوشبختانه از سوی شهردار سمنان نیز مورد تأکید قرار گرفت.
آنچه مسلم بوده، اینکه اجرای موضوع و نهایی شدن آن در این ایام بهویژه در سفر آتی رئیسجمهوری به زادگاه و استان خود بهعنوان یک هدیه به مردم قدرشناس و فهیم این استان تشنه، تنها منوط به طرح عمومی، خواست و مطالبه جمعی اقشار مختلف جامعه، همدلی و همزبانی همه مسئولان و مدیران ارشد استان ممکن و اجرایی است=====================گردآورنده و نگارنده: حسن رستمزاده=====================انتهای پیام/74028/ذ30/.
16:11 - 17 آوریل 2016