طرح جامع عقلانیت فولی و پدیدههای روزمره
فولی با رویکردی متفاوت به معرفتشناسی و نفی وجود رابطهی ضروری بین تئوری معرفت و باور موجه، سعی دارد تا نظریهای جامع دربارهی عقلانیت ارائه نماید.
چکیدهفولی با رویکردی متفاوت به معرفتشناسی و نفی وجود رابطهی ضروری بین تئوری معرفت و باور موجه، سعی دارد تا نظریهای جامع دربارهی عقلانیت ارائه نماید. او طی چند گام و با تکمیل طرحی ابتدایی که برگرفته از مفهوم عقلانیت ارسطویی و هدفمحور است، طرح جامع خود را در این قالب مطرح میسازد: «تصمیم (برنامه، باور، نقشه و فعل) A از جهت X، برای فرد S عقلانی است، اگر برایش عقلانی معرفتی باشد که باور کند A به نحو قابل قبولی در تأمین اهداف از نوع X، عملکرد خوبی دارد». فولی لحاظ همهی اهداف فرد اعم از نظری و عملی و منحصر ندانستن منظر اتخاذی را دو شرط لازم برای ارزیابی جامع عقلانی برمیشمرد. به نظر او ادلهی عملی با تعیین اهمیت موضوع مورد باور و توجه به نقش اجتماعی باورنده، معیارهای لازم باور موجه را مشخص میکنند. با وجود فراهم آمدن فهم بهتر وکارآمدتر عقلانیت در چهارچوب نظریه فولی؛ نسبیگرایی، آسانگیری، نادیدهگرفتن ملاکهای اجتماعی و عینی، غیرتدافعی بودن، ابزارگرایی و عدم توجه لازم به سایر انواع عقلانیت(غیر از عقلانیت معرفتی)، نقدهای پیش روی طرح جامع عقلانیت اوست.کلیدواژگان: "عقلانیت"؛ "فولی"؛ "منظر"؛ "هدف"؛ دلایل عملینویسندگان:نفیسه ساطع: دانشیار گروه فلسفه و کلام دانشگاه قم اعظم السادات حسینی حسین آباد: دانشجوی دکتری فلسفهی تطبیقی دانشگاه قم فصلنامه پژوهش های فلسفی – کلامی - دوره 18، شماره 70، زمستان 1395.برای مشاهده کامل مقاله روی فایل مقابل کلیک کنید.
03:33 - 7 مرداد 1396