کار پژوهشی نباید اسباب سرگرمی و شهرتطلبی باشد/ میراث فرهنگی درخشانی که ثبت و ضبط نشده است
علیرضا میرعلینقی گفت: در نقاط مختلف ایران میراث فرهنگی بسیار درخشانی بوده است و به خاطر نوع بافت زندگی اجتماعی ایران، این میراث درخشان فرهنگی چند صدسال مانده و به دلیل ثبت و ضبط نشدن آن الزامی نیست که حتماً کتبی باشد.
به گزارش خبرنگار موسیقی فارس، رضا مهدوی مجری کارشناس موسیقی «چشم شب روشن» میزبان علیرضا میرعلینقی بود و پیرامون موسیقی انقلاب با او به گفتگو پرداخت. علیرضا میر علینقی پژوهشگر، محقق و تاریخنگار معاصر موسیقی ایران در رابطه با چگونگی وارد شدن به عرصه موسیقی گفت: من در ابتدا فکر میکردم موسیقیدان، نوازنده و یا آهنگساز میشوم تا اینکه وارد این عرصه شدم و بهعنوان اولین موسیقی نویس بعد از انقلاب مطرح شدم که قبل از آن حتی صفحه مستقل موسیقی وجود نداشت.اولین سالنامه موسیقی را با رفتن در خانه تک تک افراد طراحی کردموی در رابطه با تقویمنویسی موسیقی ایران و عدم ادامه این روند، گفت: کار من تاریخ موسیقی شهری با گرایش قالب تهران و بهویژه 150 سال اخیر بوده و گرایش فرعی کارم نقد است که سالها است آن را انجام نمیدهم. در سال 73 اولین سالنامه موسیقی را طراحی کردم که در آن زمان اینترنت و منابع اطلاعاتی وجود نداشت و باید در خانه تکتک افراد میرفتم و من، این کار را بیشتر به خاطر هنرمندان در قید حیات در این عرصه و در حالتی کاملاً عاطفی انجام دادم.این محقق ادامه داد: در اوایل تهیه این سالنامههای موسیقایی، آن را جدی تلقی نمیکردم اما بعدها جدی شد. چند سال بین چاپ آن وقفه افتاد، حمایتکنندهای برای آن وجود نداشت و سازمان دولتی از روی آن چاپ کرد و برداشت که از آن انتظار چنین کاری نمیرفت.
میر علینقی اضافه کرد: مردم کارم را ارزش گذاشتند و با اینکه سالهای سال است این سال نامه چاپ نمیشود ولی از من بازهم خواستهشده تا این کار را انجام دهماین پژوهشگر موسیقی درباره تألیف کتابهای موسیقی در سالهای اخیر گفت: این حجم از کمیت و کیفیت مربوط به سالهای بعد از جنگ است و در سالهای 67 و 68 تمام کتابهایی را که در عرصه موسیقی چاپشده میتوان به دو قسمت متن موسیقی و نت تقسیم کرد.وی ادامه داد: حجم اطلاعات در این سالها حاصل دانستن دو موضوع است؛ اول عشق به دانستن اینکه ما چه بودهایم و چه شدهایم و بهنوعی رویکرد مثبت ناگاهی طلبانه به پیشینه ما بوده است و دیگری انفجار جمعیت است.همکاری استاد خرمشاهی در نگارش بخش موسیقی دایره المعارفمیر علینقی در پاسخ به این سؤال که وقتی در بنیاد دایره المعارف کار نسخهشناسی انجام میداده است، بیشتر چه چیزی مدنظرش بوده است که اینها در کجا ثبت و ضبط شوند، چه کسانی میتوانند از آن استفاده کنند و بیشتر جنبه تاریخی دارد یا خیر، توضیح داد: در سال 69 به سفارش استاد داریوش صفت معرفی شدم. در بنیاد دایره المعارف خصوصی تشیع مدخلهای موسیقی را مینوشتم و با کمک استاد بهاءالدین خرمشاهی قرآن پژوهش و حافظپژوه بخش موسیقی را با وجود مخالفتهایی که از بیرون بود، این کار انجام شد.
وی در پاسخ به این سؤال که آیا لازم است پژوهشگر موسیقی کار عملی موسیقی را بداند، اظهار کرد: من از تمام کسانی که در کار نظری موسیقی هستم تقاضا دارم که حتماً سازی را بزنند چرا که موسیقی هنری است که حتماً باید آن را لمس کرد همچنین در کنار آن از افرادی که کارشان نوازندگی و آهنگسازی است تقاضا دارم حاشیه مطالعاتی برای دانستن پیشینه و تاریخ و مبانی نقد موسیقی بگذارند.کار پژوهشی نباید تفنن و اسباب سرگرمی و شهرت طلبی باشد این محقق در ادامه در باب معنا و مفهوم پژوهشگر اظهار کرد: به کسی میتوان پژوهشگر گفت که تفنن و اسباب سرگرمی و شهرتطلبی آن نباشد بلکه عشقش باشد و بهواسطه آن سوالاتش را از هستی بپرسد؛ در واقع پژوهش را رویکردی آنتولوژیک(هستی شناسی) میدانم.میر علینقلی اضافه کرد: به بهانه پرسشهایی درباره نوعی موسیقی، دوره و افراد خاص که با آن کار میکنیم به سؤالات هستی شناسی خودپاسخ میدهیم. متأسفانه نظام تربیتی دانشگاههای ما چه قبل از انقلاب و چه بعدازآن طوری است که بیشتر دیتا کلکتور یعنی گردآورنده اطلاعات طی متد خاص کلیشهای، تربیت میکنیم.وی تصریح کرد: آن چیزی که بیش از متد تحقیق باید وجود داشته باشد، این است که موردی که فرد پژوهش میکند از لحاظ درونی و روحی و عاطفی مسئله فرد هم باشد و رابطه عقلانی سردی با آن نداشته باشد.
میراث فرهنگی درخشانی که چندصدسال ثبت و ضبط نشده استاین پژوهشگر در پاسخ به اینکه چقدر باید مدیون فرهنگ شفاهی و خردهفرهنگها که در موسیقی زیاد دخیل شده باشیم، بیان کرد: در نقاط مختلف ایران میراث فرهنگی بسیار درخشانی بوده است و به خاطر نوع بافت زندگی اجتماعی ایران و همچنین محدود بودن شیوه معیشت، این میراث درخشان فرهنگی چند صدسال مانده و به خاطر ثبت و ضبط نشدن آن الزامی نیست که حتماً کتبی باشدوی تکمیل کرد: این فرهنگ با پیشرفت فنّاوری باید به 3 صورت کتبی، تصویری و صوتی باشد. در بخش صوتی که فقط با شنیدار میشود فهمید که باید ضبط شود؛ بخشی را که با شنیدار نمیشود فهمید باید دید. بخش دیگر تحلیل محض است که جایش در قالب نوشتن است و هر سه حاملهایی است که آگاهی و دانش را افزایش میدهد. معتقدم در پژوهش و تحقیق تکبعدی بودن خوب نیست.مجله شبانگاهی «چشم شب روشن» به تهیهکنندگی امیر قمیشی و با اجرای محمد صالح علا شنبه تا چهارشنبه ساعت 23 از شبکه چهار سیما پخش میشود.انتهای پیام/ .
11:32 - 28 بهمن 1396