جمعه ۱۵ اسفند ۱۳۹۹ - ۲۳:۲۲

استانها  /  اردبیل

مونسی به نام کتاب در دل کرونا/ از اجرای برنامه‌های متعدد مجازی تا احداث کتابخانه‌های جدید

روزهای کرونایی توأم با استرس، دلشوره، قرنطینه و دلتنگی، سخت درحال گذر است. روزها و شب‌هایی که کتاب می‌تواند بهترین و برترین مونس بوده و نقش دوستی و محبت را در دل‌ها بنگارد.

مونسی به نام کتاب در دل کرونا/ از اجرای برنامه‌های متعدد مجازی تا احداث کتابخانه‌های جدید

خبرگزاری فارس- اردبیل| سرویس فرهنگی؛ کبری عزیزی: کرونا را باید با تمام بدی‌ها و غیرقابل تحمل بودنش پذیرفت و با رعایت تمام پروتکل‌های بهداشتی سبک‌های جدید را در زندگی جایگزین کرده و زندگی را متوقف نکرد. میهمان ناخوانده و بسیار آزاردهنده با عدم رعایت پروتکل‌های بهداشتی توسط خود ما، حالا حالاها رفتنی نیست و این داغی بر دل پر درد مردمان کره خاکی شده است؛ داغی که خودمان با ناآگاهی بدترش می‌کنیم.

از عدم رعایت پروتکل‌های بهداشتی و افزایش تعداد مبتلایان و پربودن بیمارستان‌ها که بگذریم، به خودمان می‌رسیم. به  همان‌هایی که مراعات کرده و تا زمان لزوم از خانه‌ها خارج نمی‌شوند و به قول معروف در قرنطیه خانگی به سر می‌برند. به راستی در این روزهای کرونایی چقدر به کتاب خواندن بها دادیم؟

کتاب در روزهای سخت کرونایی می‌تواند همدم لحظات تنهایی و دلتنگی باشد به شرطی که از ته دل به اینکه کتاب بهترین مونس و همدم است پی ببریم.

همه ساله هفته کتاب و کتابخوانی مراسمات و برنامه و نشست‌های متعدد در تمامی استان برگزار می‌شد. هفته‌ایی که اهالی فرهنگ و هنر تلاش در ارج نهادن به کتابدارها و اهالی کتاب داشته و افتتاح پروژه‌ها و تحویل کتب متعدد به کتابخانه‌ها را جهت ارائه خدمات به اهالی در دستور کار قرار می‌دادند اما امسال هفته کتاب، هفته‌ای بود که تقریبا در سکوت سپری شد؛ هرچند تعدادی از برنامه‌ها در فضای مجازی برگزار گردید.

به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی سری به کتابخانه مرکزی استان اردبیل زدیم تا با پروانه رضاقلیزاده، مدیرکل کتابخانه‌های استان گفت‌وگویی داشته باشیم.

فارس: از فعالیت‌های اداره کل کتابخانه‌های استان، قبل و حین کرونا بفرمایید؟

رضا قلیزاده: تا قبل شیوع ویروس کرونا فضای فعال و پویایی در سطح کتابخانه‌های استان داشتیم به لحاظ اینکه گروه‌های مختلف مردمی در محیط کتابخانه حضور پیدا می‌کردند، مخصوصا بخش کودک و نوجوان ما همیشه فعال و ما شاهد حضور این قشر بودیم ولی به یک باره با شیوع کرونا همه چیز تغییر کرد.

با تغییر سبک زندگی و عدم حضور مردم در کتابخانه سعی کردیم برنامه‌ها را به سمت و سوی فضای مجازی ببریم و در واقع تمامی فعالیت‌های فرهنگی خود را بدون وقفه در فضای مجازی دنبال کنیم و تا به امروز خوشبختانه گام‌های موثری برداشته شده است.

از ابتدای سال‌جاری تاکنون نزدیک یک هزار برنامه در سطح استان اردبیل توسط کتابداران ما اجرا شده است؛ مسابقات نقاشی و کتابخوانی، نشست‌های فرهنگی، نشست‌های کتابخوانی و قصه‌گویی و... از جمله برنامه‌ها بوده که در فضای مجازی برگزار شد و همچنان چندین برنامه دیگر در حال اجرا است.

در مرداد ماه سال‌جاری یک دوره مسابقه کتابخوانی غیرحضوری با مشارکت صداوسیمای مرکز اردبیل و کتابخانه‌ها‌ی عمومی استان در قالب برنامه تلویزیونی از کتاب «انسان ۲۵۰ ساله» اثر ارزشمند مقام معظم رهبری برگزار و به نفرات برتر هدایایی اهدا شد، همچنین در تعطیلات نوروز، دو پویش «در خانه بمانیم و کتاب بخوانیم» و «در خانه بمانیم و نقاشی کنیم» با موضوع آزاد و مشارکت طرفین به همین صورت برگزار شد.

هم اکنون نیز مسابقه‌ای با عنوان «یک عاشقانه آرام» در حال پخش است که به نفرات برتر از طرف اداره کل کتابخانه‌های استان جوایزی اهدا خواهد شد.

بزرگ‌ترین برنامه‌ای که امسال اجرا کردیم جشنواره کتابخوانی رضوی با مشارکت ۲۹ هزار نفر بود که تجلیل از نفرات برتر در هفته کتاب و کتابخوانی انجام گرفت.

فارس: چه برنامه‌هایی به علت شیوع کرونا تعطیل شد؟

رضاقلیزاده: در طی سال‌های گذشته ۱۳ برنامه با عنوان «با صدای بلند برای کودکان کتاب بخوانیم» در حاشیه شهر اجرا می‌شد که پارسال ۴ مورد اجرا گردید ولی به علت شیوع کرونا کنسل شد.

در این برنامه‌ها کودکان به صورت رایگان به عضویت کتابخانه‌ها در می‌آمدند و همچنین در جشنی با اجرای مسابقات و معرفی کتاب توسط خود کودکان شرکت می‌کردند.

از ویژه برنامه دیگر که کنسل شد می‌توان به «شبی با یک نویسنده» اشاره کرد که قرار بود در این برنامه هم از کتاب جدید نویسندگان رونمایی و هم از نویسندگان مطرح تجلیل شود.

در کل بسیاری از برنامه‌های ما به علت شیوع کرونا با تعطیلی و لغو روبه‌رو شد.

فارس: استقبال مردم و اعضا از برنامه‌های اجرایی در فضای مجازی چگونه بود؟

رضاقلیزاده: با وجود اجرای برنامه‌های مختلف در فضای مجازی هنوز نتوانستیم مشارکت تمامی مردم را داشته باشیم و برای جذب تمامی اقشار نیاز به همکاری تمامی نهادهای فرهنگی و ادارات داریم.

تا به امروز چندین نهاد فرهنگی درخواست همکاری کردند و ما نیز فایل‌های تولیدی خود را در اختیارشان قرار دادیم.

اولین محفل ادبی بنام شمش عطار اردبیلی را با استفاده ظرفیت فضای مجازی با حضور شاعران در شهر اردبیل برگزار کردیم و این محفل در شهرستان‌های نیر، نمین و کوثر آغار به کار کرده که تلاش می‌کنیم تا پایان سال محافل ادبی در تمامی شهرستان‌ها راه‌اندازی شود.

البته در برنامه داریم تا استفاده از ظرفیت فضای مجازی را بعد از کرونا همچنان حفظ کنیم.

فارس: تعداد کتابخانه‌ها و کتب موجود در استان چقدر است؟

رضا قلیزاده: در سطح استان اردبیل ۸۰ باب کتابخانه وجود دارد که ۶۳ باب کتابخانه زیر نظر نهاد کتابخانه‌های عمومی و ۱۷ باب به صورت مشارکتی با سایر ارگان‌ها دایر است.

از مجموع کتابخانه‌های زیر نظر نهاد کتابخانه‌های عمومی استان ۴۷ باب در مراکز شهری، ۱۵ باب در روستاها و یک کتابخانه به صورت سیار داریم.

البته امسال در دهه فجر دو کتابخانه به نام‌های سردار شهید قاسم سلیمانی و سولماز فهمی، هر دو در بیله‌سوار به بهره‌برداری رسید،کتابخانه سردار شهید قاسم سلیمانی بعد از کتابخانه مرکزی اردبیل، بزرگترین مرکز در استان است که امیدواریم تمامی نهادهای فرهنگی از این مجموعه به نحوه احسن در امر فرهنگ استفاده کنند؛ چرا که این کتابخانه دارای بخش‌های کودک و نوجوان، سالن‌های مطالعه، بوم‌شناسی، سردار حاج قاسم سلیمانی و بخش مرجع است.

تعداد کل کتب موجود در کتابخانه‌های استان یک میلیون جلد است که البته نیاز است اهالی، کتاب‌های استفاده شده را به کتابخانه ها اهدا کنند و سهمی در افزایش فرهنگ کتابخوانی داشته باشند.

فارس: در استان شهری ‌فاقد کتابخانه داریم؟

رضاقلیزاده: شهرستان گرمی در دو بخش موران و انگوت دارای کتابخانه بود ولی در خود گرمی کتابخانه‌ای مجزا با سالن مطالعه وجود نداشت و فقط در داخل اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی شهرستان بود که با پیگیری‌های استاندار و فرماندار، زمینی با مساحت ۳۲۶ متر اختصاص یافته و با امضای تفاهم‌نامه‌ای، ساخت این کتابخانه به بنیاد علویمحول گردید.

در شهر قصابه مشگین شهر نیز کتابخانه وجود ندارد؛ البته با در نظر گرفتن زمین مناسب، ساخت آن شروع شده ولی به علت تزریق قطره چکانی اعتبارات، روند رشد و اتمام پروژه طولانی خواهد بود.

فارس: به تعداد اعضا اشاره کنید و عمده اعضا در چه گروه سنی هستند؟

رضاقلیزاده: ۶۰ هزار نفر عضو کتابخانه‌های سطح استان اردبیل هستند که به علت  شیوع کرونا خیلی از اعضا با مشکل تمدید کارت روبه‌رو شدند که در این باره باید بگویم افرادی که ۲۴ آبان ماه سال گذشته ثبت نام کرده‌اند، کارتشان خودبه‌خود تمدید شده و سایر اعضا از طریق سایت samanpl.ir می‌توانند اقدام کنند.

همیشه استقبال از بخش کودک و نوجوان بیشتر بوده؛ بنابراین بیشترین اعضا ما هم از این گروه‌های سنی هستند و این باعث خوشحالی است که والدین تلاش می‌کنند تا نسلی کتابخوان بار آوردند.

افرادی که کتاب می‌خوانند و با کتاب انس می‌گیرند اشخاصی هستند که خوب صحبت می‌کنند و قدرت تفکرشان و دایر لغات بالاست. اگر کودکان ما از اول کتابخوان باشند در دوران تحصیل هم موفق‌تر خواهند بود.

فارس: جمله‌ای در مورد کرونا و کتاب بفرمایید؟

رضا قلیزاده: قطعا و تاکید می‌کنم قطعا، در ایام کرونا، کتاب بهترین و برترین دوست و مونس می‌تواند باشد؛ چرا که کتاب به ما قدرت تفکر داده و آگاهی و دانش ما را بالا می‌برد و همینطور به ما اعتماد به نفس می‌دهد و می‌تواند در شکل‌گیری شخصیت کودک و نوجوان و حتی جوانان ما کمک شایانی کند.

از تمام والدین و مردم که این روزها به علت قرنطینه اوقات خود را در فضای مجازی سپری می‌کنند خواهش می‌کنیم کتابخوانی را در خانه در اولویت قرار دهند و مخصوصا کودکان خود را با کتاب، به عنوان یار همیشه مهربان انس دهند.

به جای حضور در فضای مجازی می‌توانیم کتاب به دست بگیریم و سطح دانش خود را بالا ببریم و هم اینکه اعضا خانواده هم تشویق شده و اوقات قراغات خود را با خواندن کتاب پر خواهند کرد.

فارس: به کودکان اشاره کردید، آیا برنامه‌ای برای کودکان در زمان کرونا دارید؟

رضا قلیزاده: بله. ما به کمک کتابداران برای کودکان قصه‌گویی همراه با فیلم تهیه کردیم که تنها مشکل ما مطلع کردن والدین از این فایل‌ها و ارسال به آنان است که از تمامی نهادهای فرهنگی انتطار داریم در این خصوص ما را یاری کنند.

در شرایط کرونایی و با توجه به اینکه استفاده از موبایل بالا رفته، ما این فیلم‌ها را تهیه کردیم تا کودمان ما اوقات فراغت خود را به نحوه احسن پر کنند. در این فیلم‌ها علاوه بر اینکه کودکان قصه‌ای را گوش می‌دهند، می‌توانند همزمان صفحات و نوشته‌های کتاب را هم ببیند.

 

البته هیچ چیز نمی‌تواند جای کتاب را بگیرد؛ اول از همه باید تلاش کنیم به کودکان کتاب خواندن را یاد بدهیم ولی این فایل‌ها با توجه به وجود ویروس کرونا و سختی امانت دادن کتاب، بهترین جایگزین خواهد بود.

فارس: در هفته کتاب چه کارهایی انجام گرفت؟

رضا قلیزاده: امسال به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی، روزهای ۲۴ و ۲۹ آبان ثبت نام در کتاب خانه‌ها رایگان بود.

تجلیل از کتابداران و کتابخوانان نمونه کشوری و استانی را نیز داشتیم، همینطور مسابقات مختلف کتابخوانی، نقاشی، قصه‌گویی، نمایشنامه‌خوانی و... را به صورت مجازی اجرا کردیم.

فارس: وضعیت فعالیت کتابخانه‌ها در زمان کرونا و در ایام اجرای محدودیت‌ها چگونه است؟

رضا قلیزاده: به هر حال کرونا باعت اخلال در روند زندگی همگان شده و قطعا در فعالیت کتابخانه‌ها هم تاثیرات خود را داشت، ما با تصمیم ستاد کرونای استان پیش رفتیم و هر زمانی که دستور به تعطیلی دادند، تعطیل کردیم. البته این کار اعتراضاتی از جانب اعضا به دلیل اینکه نمی‌توانستند کتاب امانت بگیرند، در پی داشت ولی سلامت مردم در اولویت است.

از شنبه گذشته کتابخانه‌ها در شهرهای قرمز و نارنجی کاملا تطعیل بوده و حتی بخش امانت کتاب هم تعطیل شده است.

فارس: آرزوی شما به عنوان یک مدیر فرهنگی چیه؟
رضا قلیزاده: آرزوی قلبی من انس گرفتن تمام اقشار جامعه با کتاب است.

متاسفانه سالن‌های کتابخانه‌های ما توسط افرادی که کتب درسی خود را برای مطالعه می‌آورند، اشغال می‌شود؛ ولی باید گفت کتابخانه محلی است که افراد کتب کتابخانه را بردارند، مطالعه کنند و به سراغ کتاب دیگر بروند.

در سطح استان باید قرائت‌خانه‌هایی برای کسانی که مکان مناسبی برای درس خواندن ندارند ایجاد شود و این کار می‌تواند فضای کتابخانه‌ها را برای افرادی که قصد مطالعه کتب کتابخانه دارند فراهم نماید.

-انتهای پیام/3463/625/

نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط خبرگزاری فارس در وب سایت منتشر خواهد شد پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
Captcha
لطفا پیام خود را وارد نمایید.
پیام شما با موفقیت ثبت گردید.
لطفا کد اعتبارسنجی را صحیح وارد نمایید.
مشکلی پیش آمده است. لطفا دوباره تلاش نمایید.
همراه اول