چهارشنبه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۰ - ۰۷:۱۵

فرهنگ  /  غرب از نگاه غرب

روبات های مونث ظاهر انسانی تری دارند. چرا؟

با تکثیر روزافزون روبات های مونثی چون سوفیا و دستیارهای مجازی مونث پرطرفداری همچون سیری (اپل)، آلکسا (آمازون) و کورتانا (مایکروسافت)، به نظر می رسد که هوش مصنوعی با یک مسئله جنسیتی رو به رو باشد. این عدم توازن جنسیتی در هوش مصنوعی گرایش فراگیری است که انتقادهای شدیدی را در رسانه ها برانگیخته است (حتی یونسکو نسبت به خطرات چنین رویه ای هشدار داده است)، چرا که کلیشه های موجود درباره شئ پنداری زنان را تقویت می کند.

روبات های مونث ظاهر انسانی تری دارند. چرا؟

خبرگزاری فارس ـ گروه غرب از نگاه غرب: با تکثیر روزافزون روبات های مونثی چون سوفیا و دستیارهای مجازی مونث پرطرفداری همچون سیری (اپل)، آلکسا (آمازون) و کورتانا (مایکروسافت)، به نظر می رسد که هوش مصنوعی با یک مسئله جنسیتی رو به رو باشد.
این عدم توازن جنسیتی در هوش مصنوعی گرایش فراگیری است که انتقادهای شدیدی را در رسانه ها برانگیخته است (حتی یونسکو نسبت به خطرات چنین رویه ای هشدار داده است)، چرا که کلیشه های موجود درباره شئ پنداری زنان را تقویت می کند.
اما چرا به اشیای هوش مصنوعی هویتی زنانه داده می شود؟ اگر قصد داشته باشیم استفاده گسترده از دادن جنسیت زنانه به اشیای هوش مصنوعی را مهار کنیم، باید ریشه های عمیق این پدیده را بهتر درک کنیم.

انسانی تر کردن چیزی غیرانسانی
ما در مقاله ای که در نشریه «روانشناسی و بازاریابی» منتشر شده نوشته ایم که تحقیق در این مورد که چیزی از شخص انسان می سازد، می تواند دورنمای جدیدی را در این باره به دست دهد که چرا در حوزه هوش مصنوعی، به شکلی سیستماتیک از زنانه کردن اشیا استفاده می شود. به اعتقاد ما اگر روال معمول این است که در هوش مصنوعی زنان بیشتر از مردان شی انگاری می شوند، به این دلیل نیست که مردان به عنوان دستیاری بی نقص تصور می شوند، بلکه به این دلیل است که مردم  پیش از هر چیز دیگری، انسانی بودن را بیشتر به زنان نسبت می دهند.
چرا؟ چون تصور بر این است که زنان به نسبت مردان گرم تر هستند و احتمال اینکه عواطف را تجربه کنند بیشتر است، به همین دلیل جنسیت زنانه دادن به اشیای هوش مصنوعی در انسانی تر کردن آنها نقش دارد. گرم بودن و تجربه داشتن (اما نه توانمندی) در واقع به چشم کیفیات بنیادینی دیده می شوند که برای یک انسان کامل بودن لازم است و ماشین ها فاقد آن هستند.
ما با تهیه فرضیه های مختلف از غیرانسانی کردن تا شئ انگاری کردن زنان، پنج مطالعه را با نمونه کاملی مرکب از بیشتر از سه هزار شرکت کننده انجام داده ایم که نشان داده اند:
1) زنان به طور کلی و در مقایسه با موجودیت های غیرانسانی، انسان تر از مردان تصور می شوند 2) در مقایسه با روبات های مذکر، روبات های مونث واجد کیفیات انسانی مثبت تری هستند و در مقایسه با هم حیوانات و هم ماشین ها، انسان تر از روبات های مذکر تصور می شوند 3) انسانیتی که از روبات های مونث استنباط می شود، منحصر به فرد بودن رفتاری را که از آنها در زمینه درمان سر می زند افزایش می دهد و در ارتباط با راه حل های هوش مصنوعی به نگرش های مطلوب تری منجر می شود.

ما از چندین اندازه گیری مختلف برای انسان فرض شدن روبات ها هم در مقایسه با حیوانات و هم ماشین ها استفاده کردیم. برای مثال برای اندازه گیری انسان بودن بارز روبات های مذکر و مونث در مقایسه با حیوانات، از افزایش دادن مقیاس انسانی کردن  بر اساس تصویر کلاسیک «سیر تکامل» استفاده کردیم. ما به تلویح از پاسخگویان آنلاین خواستیم تا بر اساس نمودار تکامل از میمون های باستانی تا انسان های مدرن، مشخص کنند که روبات های مونث یا مذکر را چقدر «تکامل یافته» می دانند.
برای اندازه گیری انسان بودن بارز روبات های مونث و مذکر در مقایسه با ماشین ها، مقیاسی را درست کردیم که انسانی شدن (نشدن) مکانیکی بارز را با نموداری از تکامل انسان از روبات ها به انسان (به جای میمون به انسان) اندازه گیری می کرد. البته ما نسخه ای مونث و مذکر هر دو این مقیاس ها را طراحی کرده بودیم.
سایر اندازه گیری ها، با پرسیدن سطح عواطفی که پاسخگویان به روبات های مذکر و مونث نسبت می دادند، برداشت هایی محسوس و تلویحی از انسان بودن را به دست می داد. گفته می شود برخی عواطف وجه تمایز بین انسان با ماشین است (مثلا «رفتار دوستانه داشتن» و «میل به سرگرمی و تفریح») و برخی عواطف دیگر بین وجه تمایز بین انسان و حیوان است (مثل «سازماندهی»، «مودب بودن») سرانجام ما از یک تست نسبت دادن تلویحی نیز برای بررسی این استفاده کردیم که آیا بیشتر احتمال دارد مفهوم «انسان» به جای «ماشین» به روبات های مونث نسبت داده شود یا روبات های مذکر. 

شبحی در ماشین
هرچند ما دریافتیم که در اکثر اندازه گیری های محسوس و تمام اندازه گیری های بارز و تلویحی زنان و روبات های مونث انسان تر  تصور می شوند، این را نیز دریافتیم که روبات های مذکر و مونث از نظر ابعاد منفی اندازه گیری های محسوس انسان بودن، انسان تر تصور می شوند. با در نظر گرفتن این نکات، نتایج حاصله نشان می دهند که به نسبت روبات های مذکر، روبات های مونث نه تنها کیفیات انسانی مثبت تری را انتقال می دهند (جنسیت گرایی خیرخواهانه) بلکه انسان تر نیز تصور می شوند و از آنها انتظار می رود برای توجه به نیازهای منحصر به فرد ما در یک بستر خدماتی، مستعدتر باشند.
این یافته ها ممکن است به توضیح احتمالی جدیدی اشاره داشته باشد که چرا روبات های مونث  به همتایان مذکر خود ترجیح داده می شوند و به این دلیل که این ماشین ها با قدرت بیشتری حامل مفهوم انسانیت هستند، مردم ماشین های هوشمند مونث را ترجیح می دهند.
اگر زنانگی برای انسانی کردن موجودیت های غیرانسانی مورد استفاده قرار می گیرد، این تحقیق نشان می دهد که شئ پنداری زنان در حوزه هوش مصنوعی، شاید دقیقا به چنین معنایی نباشد. فرض پرطرفدار این است که ضرورت دارد اعضای این زیرگروه پیش از شئ انگاری آنها، به عنوان حیوانات یا ابزارها دیده شوند. به عبارت دیگر غیرانسانی کردن در وهله اول یک پیش شرط برای شئ انگاری است، چون چیزی که هدف شئ انگاری قرار می گیرد نوعا انسانیت آن از آن سلب می شود. برعکس این دیدگاه غالب، تبدیل کردن زنان به اشیا در هوش مصنوعی به این دلیل رخ نمی دهد که زنان در جایگاهی پست تر از انسان فرض می شوند، بلکه به این دلیل انجام می شود که از همان ابتدا  فرا انسان تصور می شوند.

شئ انگاری زنان در جهان واقعی؟
این تحقیق بر اساس چیزی بنا شده که در مقایسه با ماشین ها، انسان ها را وامی دارد ریشه های عمیق  دادن جنسیت مونث به هوش مصنوعی را بهتر درک کنند. از آنجا که احساسات برای انسان بودن ما اهمیت اولیه ای دارد و به این دلیل که زنان بیشتر احتمال دارد احساسات را تجربه کنند، به اعتقاد ما به اشیا هوش مصنوعی کسوتی زنانه پوشانده می شود تا آنها را انسان تر کنند و در نظر گرفتن نیازهای منحصر به فرد ما از سوی آنها محتمل تر به نظر آید. با این حال این روند تبدیل کردن زنان به اشیا، با دلالت این ایده که زنان شی و ابزارهای ساده ای هستند که برای ارضای نیازهای مالک آنها طراحی شده اند، می تواند به شئ انگاری زنان بینجامد. این امر به طور بالقوه می تواند به شئ انگاری و غیر انسان پنداری زنان در دنیای غیردیجیتال دامن بزند.
در نتیجه این تحقیق سردرگمی اخلاقی را که طراحان هوش مصنوعی و سیاستگذاران با آن مواجه هستند روشن می کند: گفته می شود که در هوش مصنوعی زنان به شئ تبدیل می شوند، اما تزریق انسانیت زنان به اشیای هوش مصنوعی کاری می کند تا این اشیا انسان تر و قابل قبول تر به نظر آیند.
این نتایج برای آینده برابری جنسیتی در هوش مصنوعی و همچنین برای خاتمه دادن به شئ انگاری زنان در هوش مصنوعی به طور خاصی دلگرم کننده نیست. تکامل صداهای از نظر جنسیتی خنثی می تواند راهی برای دور شدن از دادن جنسیت زنانه به هوش مصنوعی و دست برداشتن از این جنسیت گرایی خیرخواهانه باشد. یک راه حل دیگر می تواند شبیه تجربه اخیر گوگل در ساختن یک صدای جنسیتی پیش فرض باشد که به طور تصادفی  و با احتمال برابر، یک روبات هوشمند مذکر یا مونث را برای کاربران  فعال کند.
نویسنده: سیلوی بورو (Sylvie Borau) استاد اخلاقیات بازاریابی در مدرسه بازرگانی تی بی اس
منبع: https://b2n.ir/b16059

انتهای پیام/ 

نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط خبرگزاری فارس در وب سایت منتشر خواهد شد پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد
Captcha
لطفا پیام خود را وارد نمایید.
پیام شما با موفقیت ثبت گردید.
لطفا کد اعتبارسنجی را صحیح وارد نمایید.
مشکلی پیش آمده است. لطفا دوباره تلاش نمایید.
همراه اول